Ondanks scheidsrechtersinstructies alweer arbitrale dwaling op eerste speeldag EK
Vol verwachting keek mede-organisator Zwitserland uit naar de openingswedstrijd van EURO 2008 tegen Tsjechië. Het Alpenland dreigt echter nu al de rol van EK-schlemiel voor zich op te eisen door een regen aan verspilde kansen en het uitvallen van aanvoerder Alexander Frei. De steraanvaller van Borussia Dortmund viel uit na een onschuldig duel met ex-Ajacied Zdenek Grygera. De Portugese buitenspeler Nani ontsnapte aan een dergelijk lot na een idiote maar onbestrafte tackle van Mehmet Aurélio, de Braziliaanse stofzuiger van Turkije. Het is te hopen dat zulke tackles de rest van het EK wél met direct rood worden bestraft, want anders zou EURO 2008 wel eens het toernooi van de brekebenen en de halfvolle stadions kunnen worden.
Traditiegetrouw deelde de UEFA voor aanvang van het EK een lijst met instructies uit aan de dienstdoende scheidsrechters. Harde overtredingen, zoals elleboogstoten en tackles met hooggeheven been, moeten met direct rood worden bestraft. Ook het bestraffen van het eeuwige vrijworstelen in het strafschopgebied bij corners en vrije trappen en onrespectvol gedrag ten aanzien van de arbitrale leiding staan hoog op de lijst. Kortom, gedrag dat niet op het voetbalveld thuishoort moet door Europa’s beste leidsmannen resoluut worden bestraft.
De vraag is of zo’n lijst wel zin heeft. Herbert Fandel handelde tijdens Portugal – Turkije alweer niet volgens het boekje. Mehmet Aurélio had de dartele Nani met zijn woeste tackle rechtstreeks het ziekenhuis in kunnen trappen maar toch bleef hem een rode kaart bespaard. Het is te hopen dat Aurélio alsnog wordt geschorst op basis van videobeelden. Eerder dit jaar brak Eduardo van Arsenal zijn scheenbeen na een soortgelijke tackle van Martin Taylor (Birmingham City). De voetbalgoden waren Nani, en met hem alle voetballiefhebbers, gunstig gestemd.
Eerder op de dag werd het EK al beroofd van een van zijn smaakmakers. Alexander Frei liep in de openingsmatch een scheurtje in zijn binnenste knieband op. De kansen van Zwitserland om de tweede ronde te bereiken slinken daarmee aanzienlijk. De positionele vervangers van Frei, Hakan Yakin en Eren Derdiyok, lieten in de 45 minuten daarna zien dat ze niet kunnen tippen aan de grote ster van de Zwitsers. Tranquillo Barnetta lijkt de enige potentiële opvolger van Frei, maar de linkermiddenvelder liet het evenals zijn teamgenoten afweten in de afronding. De diepe spits van de Zwitsers, de statische Marco Streller, kwam slechts in het spel voor via enkele kopduels.
Het uitvallen van Frei is niet alleen een grote teleurstelling voor de Zwitserse equipe. Ook de UEFA en de toernooiorganisatie zullen niet blij zijn met het vooruitzicht van een vroege uitschakeling van het gastland. Alle hoop was op de Zwitsers gevestigd, aangezien de Oostenrijkse ploeg niet in staat wordt geacht de kwartfinales te bereiken. Een goed presterend gastland werkt stimulerend voor de sfeer in de stadions. De animo om wedstrijden van andere deelnemers te bezoeken blijft hoog, als een gastland het er goed vanaf brengt. Het toernooi komt tot leven bij de plaatselijke bevolking, met als gevolg dat de mensen massaal de straten opgaan en de horeca en de merchandising – en daarmee de toernooiorganisatie – hoogtijdagen beleven.
De toernooiorganisatie in handen leggen van twee relatief kleine voetballanden brengt zo zijn risico’s met zich mee. Een roemloze uitschakeling van Zwitserland zou een kleine ramp zijn voor de algehele uitstraling van het toernooi. Zeker als het team zo schlemielig ten onder gaat als tegen de Tsjechen. Ook in 2012 heeft het EK plaats in twee landen die de organisatie wellicht niet kunnen dragen. Oekraïne en Polen worstelen nu al met de planning van bijvoorbeeld de stadionbouw. Michel Platini wil de voetbal(infra)structuur van kleinere voetbalnaties stimuleren. Zwitserland en Oostenrijk mogen het spits van de missie van de UEFA-voorzitter afbijten. Het is te hopen dat Zwitserland nog wat ballen erin schiet en dat publieksspelers als Nani de rest van het toernooi beter worden beschermd. Anders zou EURO 2008 wel eens gebukt kunnen gaan onder het gebrek aan voetbalcultuur in de Alpenlanden en een ziekenhuis vol geblesseerde dribbelaars.